Konsumi i lartë i disa ushqimeve të konservuara shoqërohet me një rrezik në rritje të diabetit të tipit 2 dhe kancerit, sugjerojnë dy studime, të botuara në revistat mjekësore Nature Communications dhe BMJ, ku thonë se mund të kenë implikime të rëndësishme për shëndetin publik duke pasur parasysh përdorimin e kudondodhur të këtyre aditivëve.
Studiuesit ta thanë se gjetjet duhet të çojnë në një rivlerësim të rregulloreve që përcaktojnë përdorimin e konservantëve nga kompanitë në produkte të tilla si ushqimet ultra të përpunuara, për të përmirësuar mbrojtjen e konsumatorit në të gjithë botën.
Aditivët janë substanca që u shtohen ushqimeve të paketuara për të zgjatur afatin e ruajtjes.
Studimet e mëparshme eksperimentale kanë treguar se disa ruajtës mund të dëmtojnë qelizat dhe ADN-në, por provat e forta që lidhin ruajtësit me diabetin e tipit 2 ose rrezikun e kancerit mbeten të pakta.
Në të dyja raportet, studiuesit vendosën të shqyrtonin lidhjen midis ekspozimit ndaj konservuesve dhe rrezikut të diabetit të tipit 2 dhe kancerit tek të rriturit, duke përdorur të dhëna mbi dietën dhe shëndetin nga viti 2009 deri në vitin 2023. Gjetjet u bazuan në më shumë se 100,000 francezë të regjistruar në studimin NutriNet-Santé.
Përtej efektit të konservantëve në përgjithësi, u analizuan individualisht 17 konservantë.
Në studimin mbi kancerin të botuar në BMJ, nga 17 konservuesit e studiuar individualisht, 11 nuk ishin të lidhur me incidencën e kancerit dhe nuk u gjet asnjë lidhje midis konservuesve në përgjithësi dhe kancerit.
Megjithatë, konsumatorët më të lartë të disa konservuesve ishin të lidhur me rrezik më të lartë të kancerit krahasuar me jo-konsumatorët ose konsumatorët më të ulët.
Për shembull, sorbati i kaliumit shoqërohej me një rrezik të rritur prej 14% të kancerit të përgjithshëm dhe një rrezik të rritur prej 26% të kancerit të gjirit, ndërsa sulfitet shoqëroheshin me një rrezik të rritur prej 12% të kancerit të përgjithshëm.
Nitriti i natriumit shoqërohej me një rrezik në rritje prej 32% të kancerit të prostatës, ndërsa nitrati i kaliumit shoqërohej me një rrezik në rritje të kancerit të përgjithshëm (13%) dhe kancerit të gjirit (22%).
Acetatet totale shoqëroheshin me një rrezik në rritje të kancerit të përgjithshëm (15%) dhe kancerit të gjirit (25%), ndërsa acidi acetik shoqërohej me një rrezik në rritje prej 12% të kancerit të përgjithshëm.
Ndërsa nevojiten më shumë studime për të kuptuar më mirë këto rreziqe të mundshme, studiuesit vunë në dukje se disa nga këto komponime mund të ndryshojnë rrugët imune dhe inflamatore, duke shkaktuar ndoshta zhvillimin e kancerit.
Studiuesit gjithashtu nuk mundën të përjashtonin mundësinë që faktorë të tjerë të pamatur mund të kenë ndikuar në rezultatet e tyre.
Ky studim sjell njohuri të reja për rivlerësimin e ardhshëm të sigurisë së këtyre aditivëve ushqimorë nga agjencitë shëndetësore, duke marrë parasysh ekuilibrin midis përfitimit dhe rrezikut për ruajtjen e ushqimit dhe kancerin”, shkruan studiuesit.
Ndërkohë, ata u bënë thirrje prodhuesve të kufizojnë përdorimin e konservantëve të panevojshëm dhe mbështetën rekomandimet që konsumatorët të hanë ushqime të freskëta dhe të përpunuara minimalisht.
Profesor William Gallagher, i University College Dublin, i cili nuk ishte i përfshirë në studim, tha se gjetjet kishin implikime për shëndetin publik.
“Këto shkallë më të larta të kancerit janë modeste, por janë të rëndësishme kur merren në një nivel të bazuar në popullatë për sa i përket ndikimit të mundshëm”, tha ai.
Në studimin mbi diabetin e tipit 2 të botuar në Nature Communications , marrja më e lartë e konservuesve në përgjithësi, e konservuesve jo-antioksidantë dhe e aditivëve antioksidantë u shoqërua me rritjen e incidencës së diabetit të tipit 2, me 47%, 49% dhe 40% përkatësisht, krahasuar me nivelet më të ulëta të konsumit.
Nga 17 konservuesit e studiuar individualisht, konsumi më i lartë i 12 prej tyre shoqërohej me një rrezik në rritje të diabetit të tipit 2.
