Pas zhvillimeve të fundit në Venezuelë dhe largimit të Nicolás Maduro nga pushteti, Pekini po përpiqet ta shndërrojë krizën në avantazh politik dhe diplomatik në përplasjen e tij strategjike me Uashingtonin.
Kina reagoi ashpër ndaj operacionit amerikan, duke e cilësuar si përdorim force ndaj një shteti sovran dhe duke u bërë thirrje vendeve të Amerikës Latine dhe Karaibeve të koordinohen “me solidaritet”. Mesazhi synon të prekë një ndjeshmëri të vjetër rajonale ndaj ndërhyrjeve nga jashtë dhe ta paraqesë Kinën si palë që mbron parimin e mosndërhyrjes.
Por kriza është edhe çështje interesash të prekshme. Kina është ndër kreditorët kryesorë të Venezuelës dhe një prej blerësve më të mëdhenj të naftës venezueliane në vitet e fundit. Vlerësime ndërkombëtare flasin për mbi 100 miliardë dollarë kredi të akorduara ndër vite, me një pjesë të konsiderueshme ende të papaguar—shumë prej tyre të lidhura me skema “naftë për kredi”. Pikërisht këtu, Pekini sheh “karta të reja”: presion për ruajtjen e kontratave, për rikthimin e pagesave dhe për mosbllokimin e rrjedhave të naftës që i kanë shërbyer industrisë së tij.
Nga ana tjetër, Shtetet e Bashkuara po e lidhin tranzicionin politik me naftën. Uashingtoni po kërkon riorientim të sektorit energjetik drejt kompanive amerikane dhe, sipas deklarimeve të fundit, po synon të marrë një sasi të madhe nafte të sanksionuar—duke përmendur shifra prej 30 deri në 50 milionë fuçi—si dhe dërgesa që mund të arrijnë deri në 2 miliardë dollarë në eksport drejt SHBA-së. Kjo do të ulte automatikisht hapësirën e Kinës në tregun venezuelian, ku importet e saj nga Venezuela janë llogaritur rreth 400 mijë fuçi në ditë.
Në planin praktik, tregtarë të naftës presin që rafineritë kineze të kompensojnë mungesën e naftës venezueliane me burime të tjera të “naftës së rëndë” të zbritur, përfshirë Iranin dhe Rusinë—një zhvendosje që mund të thellojë lojën e sanksioneve dhe tregtisë paralele në tregjet globale.
Ndërkohë, në prapaskenë shfaqet edhe rreziku i kundërpërgjigjes: nëse kompanitë amerikane marrin role në asete ku historikisht kanë pasur peshë interesa kineze, kjo mund të hapë përplasje ligjore, presion diplomatik dhe potencialisht masa që prekin bizneset amerikane në tregje të tjera ku ato bashkëpunojnë me partnerë kinezë.
Sfidat e vërteta do të maten në javët në vijim: kush kontrollon kontratat, kush kontrollon rrjedhën e naftës dhe kush kontrollon paratë. Për Kinën, rënia e Madurós nuk është vetëm humbje e një aleati—është një mundësi për ta kthyer narrativën dhe interesat ekonomike në instrument presioni në rivalitetin e saj me SHBA-në.
