Një incident i rëndë në kufirin lindor të NATO-s ka ngritur tensionet mes Polonisë dhe Rusisë, pasi autoritetet polake konfirmuan se dy raketa dhe një dron rus hynë dhe ranë në territorin polak gjatë sulmit masiv rus kundër Ukrainës në natën e 20 nëntorit.
Ministri polak i Mbrojtjes, Władysław Kosiniak-Kamysz, tha se janë konfirmuar tri shkelje të hapësirës ajrore.
Një prej objekteve, që ra pranë Nowy Lipowiec, është identifikuar si raketë lundruese ruse Kh-101.
Një tjetër raketë ra pranë Rudnik nad Sanem, ndërsa objekti i tretë, i gjetur në Mołodycz, besohet të ketë qenë një dron me motor reaktiv. Nuk janë raportuar viktima apo dëme të mëdha infrastrukturore në Poloni.
Por ajo që e bën incidentin edhe më të ndjeshëm është koha dhe vendi.
Po të njëjtën ditë, në Nowa Dęba, vetëm dhjetëra kilometra nga një prej zonave ku ranë objektet, po zhvillohej stërvitja ushtarake KOALICJA 26.2 e “Coalition of the Willing”.
Stërvitja drejtohet nga Britania dhe Franca dhe përfshin forca nga 11 vende europiane. Ministria britanike e Mbrojtjes kishte njoftuar paraprakisht se Britania po merr pjesë me rreth 300 ushtarë, avionë Typhoon dhe avionë furnizues Voyager.
Në total, rreth 2,800 ushtarë europianë janë përfshirë në stërvitjen dyjavore, e cila teston mënyrën se si një forcë shumëkombëshe mund të vendoset në Ukrainë pas një armëpushimi të mundshëm, për të ndihmuar në rindërtimin e ushtrisë ukrainase dhe në forcimin e sigurisë së vendit.
Pikërisht kjo koincidencë bëri që Varshava të ngrejë dyshime për provokim.
“Është e vështirë ta konsiderojmë rastësi faktin që koha dhe vendi i shkeljes së hapësirës ajrore polake përkojnë me stërvitjet e Koalicionit të të Gatshmëve”, deklaroi ministri polak i Mbrojtjes.
Kryeministri Donald Tusk shkoi edhe më tej.
Ai tha se nuk ka dyshim se objektet ishin ruse dhe shtoi:
“Duket se kemi të bëjmë me një provokim të qëllimshëm.”
Megjithatë, autoritetet polake nuk kanë paraqitur deri tani prova se raketat dhe droni ishin programuar posaçërisht për të goditur objektiva brenda Polonisë. Hetimet po vazhdojnë dhe kjo mbetet një pikë vendimtare për vlerësimin e incidentit.
Reagimi polak gjatë natës ishte i gjerë.
Avionë luftarakë polakë dhe aleatë u ngritën në ajër, sistemet e mbrojtjes kundërajrore u vendosën në gatishmëri dhe kontrollorët e trafikut ajror në aeroportin e Rzeszówit u evakuuan përkohësisht.
Varshava tani do t’i kërkojë NATO-s forcimin e mëtejshëm të krahut lindor të Aleancës, ndërsa sekretari i përgjithshëm i NATO-s, Mark Rutte, pritet të vizitojë Poloninë të shtunën.
Incidenti ndodhi gjatë një prej sulmeve më të mëdha ruse kundër Ukrainës, me qindra dronë dhe mbi njëqind raketa të lëshuara gjatë natës. Sulmet shkaktuan viktima, dëme në infrastrukturën energjetike dhe ndërprerje të energjisë elektrike në disa rajone ukrainase.
Kështu, pyetja tashmë nuk është vetëm se si tri armë ruse përfunduan në territorin e një vendi anëtar të NATO-s.
Pyetja shumë më serioze është:
Ishte devijim gjatë një sulmi masiv ndaj Ukrainës — apo një sinjal i qëllimshëm pikërisht në ditën kur mijëra ushtarë europianë po stërviteshin për një mision të ardhshëm në Ukrainë?



