Irani ofroi shtatë ditë për ndaljen e luftimeve, rihapjen e Hormuzit dhe rikthimin te negociatat bërthamore, në këmbim të uljes së presionit ushtarak dhe bllokadës amerikane. Trump e refuzoi.
Uashingtoni i ka thënë praktikisht Teheranit: “Jo, faleminderit!”
Presidenti amerikan Donald Trump ka refuzuar propozimin shtatëditor të Iranit për një proces që synonte ndaljen e luftimeve, rihapjen e Ngushticës së Hormuzit dhe rikthimin e negociatave për programin bërthamor iranian. Trump e bëri të qartë më 26 shtator se kushtet e paraqitura nga Teherani nuk janë të pranueshme për SHBA-në.
Plani iranian parashikonte që Hormuzi të mund të rihapej brenda shtatë ditësh, por vetëm nëse SHBA do të ulte presionin ushtarak dhe do të hiqte bllokadën ndaj porteve iraniane. Teherani kishte dërguar propozimin përmes ndërmjetësve dhe delegacioni iranian në New York kishte marrë autorizim për të negociuar.
Refuzimi amerikan e ngushton edhe më tej dritaren diplomatike. Trump kishte paralajmëruar më herët në OKB se Irani duhet të izolohet ekonomikisht dhe kishte lënë të kuptohej se një marrëveshje mund të vinte vetëm më vonë, ndërsa Teherani vazhdonte ta paraqiste rihapjen e Hormuzit si pjesë të një pakete më të gjerë politike dhe ushtarake.
Hormuzi mbetet pika më e rrezikshme e përplasjes. Trafiku tregtar në ngushticë ka rënë në nivele dramatikisht më të ulëta se para konfliktit; të dhënat e fundit treguan vetëm dy kalime të anijeve të mallrave në një ditë, krahasuar me rreth 125 anije të mëdha në ditë para përshkallëzimit.
Për Kosovën dhe Ballkanin, beteja për Hormuzin mund të duket e largët vetëm në hartë. Çdo përshkallëzim që kufizon rrjedhën e naftës përmes kësaj rruge strategjike mund të transmetohet shpejt te çmimet e karburanteve, transporti, kostot e mallrave dhe inflacioni.
Pra, mesazhi politik i momentit është i qartë: Irani ofroi një formulë shtatëditore; Trump e refuzoi. Tani Hormuzi mbetet jo vetëm ngushtica e naftës, por edhe pika ku diplomacia dhe lufta mund të ndahen nga vetëm një vendim.
