PRISHTINË / LONDON (storm-rks.com) – Ndërsa lufta në Ukrainë ka hyrë në vitin e saj të pestë me humbje rekord për Moskën, debati për mbijetesën e Federatës Ruse si një entitet unik është rikthyer në qendër të vëmendjes. Timothy Ash, bashkëpunëtor i lartë në “Chatham House”, ka lëshuar një paralajmërim të fortë: humbja e mundshme ushtarake e Putinit mund të çojë në shpërbërjen e Federatës në shumë shtete të reja, ngjashëm me kolapsin e Bashkimit Sovjetik në vitin 1991.
Nga “Rusia e Madhe” në “Rusinë e Vogël”
Sipas Ash, ambicia e Putinit për të krijuar një “Rusi të Madhe” po jep efektin e kundërt, duke e lënë vendin në një spirale zbritëse që po prodhon një “Rusi më të Vogël” (Lesser Russia). Me mbi $1.2 \times 10^6$ viktima në front deri në shkurt 2026 dhe një ekonomi që po staglon me një rritje prej vetëm $0.8\%$, presioni mbi rajonet ruse po bëhet i papërballueshëm.
41 Shtete në Horizont?
Hulumtimi nxjerr në pah se Rusia nuk është një shtet homogjen. “Forumi i Kombeve të Lira të Post-Rusisë” (FNRF) tashmë po punon për projektin e dekolonizimit, i cili parashikon krijimin e deri në 41 shteteve të pavarura, si Tatarstani, Republika e Uralit dhe Shtetet e Bashkuara të Siberisë. Ky proces nxitet nga pabarazia e skajshme ekonomike: vetëm 3 rajone sigurojnë deri në $50\%$ të të gjitha të hyrave tatimore federale, ndërsa periferitë etnike furnizojnë “makinerinë e mishit” në front.
Analiza e ILC: Implikimet për Kosovën
Instituti për Lidership Civil (ILC) vlerëson se një Rusi që kolapson do të ishte një goditje fatale për diplomacinë obstruksioniste të Serbisë. “Pa veton ruse në OKB dhe pa mbështetjen hibride të Moskës, Beogradi do të humbte mbrojtësin kryesor të pretendimeve të tij territoriale në Kosovë,” vlerëson raporti i ILC. Megjithatë, faza e tranzicionit mund të jetë e rrezikshme, pasi Moska mund të tentojë një “përshkallëzim horizontal” në Ballkan për të shpërndarë vëmendjen nga problemet e saj të brendshme.
Përfundim
Nëse viti 1991 shënoi fundin e komunizmit, viti 2026-2029 mund të shënojë fundin e imperializmit rus. Për lidershipin civil në Kosovë, ky është momenti për të përshpejtuar integrimin në NATO, duke siguruar që vendi të mbetet një ishull stabiliteti nëse “tërmeti” gjeopolitik rus fillon të rivizatojë kufijtë e Euroazisë.
