Zyrtarët amerikanë besojnë se një marrëveshje armëpushimi dhe lirimi i pengjeve në luftën Izrael-Hamas është tani në horizont, në atë që shënon shenjën e parë reale të optimizmit serioz brenda administratës Biden, thanë burime të njohura me këtë çështje për CNN.
Ndërsa zyrtarët mbeten të kujdesshëm derisa negociatat të arrijnë një marrëveshje përfundimtare për t’i dhënë fund konfliktit të Gazës, që nga e hëna, burimet thanë se zyrtarët amerikanë besojnë se një marrëveshje armëpushimi mund të shpallet në ditët e fundit të ardhshme të presidentit Joe Biden.
Burime të tjera i thanë CNN se Izraeli, Hamasi dhe ndërmjetësit po punonin me elementët përfundimtarë të një marrëveshjeje në zhvillim.
“Tani drafti përfundimtar po diskutohet nga të dyja palët dhe secila palë po informon ndërmjetësit për pozicionin e saj”, tha një zyrtar i Hamasit për CNN.
Një burim tjetër tha se “të gjitha blloqet e mëdha (në një marrëveshje) janë zgjidhur”.
Zëvendës Këshilltari i Sigurisë Kombëtare i SHBA-së, Jon Finer, i tha CNN më herët të hënën se “ka pasur përparim të rëndësishëm”.
“Unë nuk do të ulem këtu dhe të bëj parashikime – kjo ka kaluar shumë kohë. Në thelb, ne besojmë se po bëhet përparim. Ka një marrëveshje në tryezë që Hamasi duhet ta pranojë”.
Një zyrtar i Hamasit tha të hënën në mëngjes se grupi është “shumë afër një marrëveshjeje” me Izraelin.
Ministri i Jashtëm izraelit Gideon Saar gjithashtu njoftoi disa përparime, duke thënë të hënën se Izraeli po punon shumë për të arritur një marrëveshje në negociatat në vazhdim që po priten në kryeqytetin e Katarit, Doha, dhe se “u arrit përparim”.
“Izraeli dëshiron një marrëveshje pengjesh. Izraeli po punon me miqtë tanë amerikanë për të arritur një marrëveshje pengjesh dhe së shpejti do të dimë nëse pala tjetër dëshiron të njëjtën gjë”, tha Saar në një konferencë shtypi në Jerusalem.
Megjithatë, ka disa pika ngecëse, tha zyrtari i Hamasit për CNN.
Ato përfshijnë kërkesat e Hamasit që Izraeli të tërhiqet nga korridori i Filadelfit, një rrip i ngushtë toke përgjatë kufirit Egjipt-Gaza dhe të angazhohet për një armëpushim të përhershëm dhe jo për një ndalim të përkohshëm të operacioneve ushtarake të nisura pas sulmit të Hamasit më 7 tetor të vitit 2023 në Izraelin jugor.
Mbetet gjithashtu mosmarrëveshja për një zonë tampon të propozuar nga Izraeli brenda Gazës për të kaluar përgjatë kufijve lindorë dhe veriorë të rripit me Izraelin. Zyrtari tha se Hamasi dëshiron që zona tampon të kthehet në madhësinë e para 7 tetorit, 300-500 metra (330-545 jard) nga vija kufitare, ndërsa Izraeli kërkon një thellësi shumë më të madhe prej 2000 metrash.
“Ne besojmë se kjo do të thotë se 60 km (37 milje) të Rripit të Gazës do të mbeten nën kontrollin e tyre dhe njerëzit e zhvendosur nuk do të kthehen në shtëpitë e tyre”, tha zyrtari.
Përtej këtyre kërkesave kryesore, zyrtari i Hamasit tha se negociatorët po hartonin detaje specifike të lirimit të të burgosurve palestinezë dhe harta që mbulonin zonat nga të cilat forcat izraelite do të tërhiqeshin.
Zyrtari i Hamasit i tha CNN më herët se përgjigja e Izraelit ndaj pikave ngecëse të Hamasit për një marrëveshje ka qenë “kryesisht pozitive”.
Qadura Fares, kreu i Komisionit Palestinez për të arrestuarit dhe ish-të burgosurit, i tha CNN se ai po udhëton për në Doha për të këshilluar negociatorët për listën e të arrestuarve që do të lirohen “në rast se marrëveshja konkretizohet”.
Toni optimist u zbut nga ministri i Financave i ekstremit të djathtë të Izraelit, Bezalel Smotrich, i cili tha të hënën se marrëveshja e mundshme e armëpushimit do të ishte një “katastrofë” për sigurinë kombëtare të Izraelit. Në një postim në X, Smotrich e përshkroi atë si një “marrëveshje dorëzimi” që do të përfshinte lirimin e “terroristëve” dhe “shpërbërjen” e arritjeve të luftës.
Të hënën, 10 anëtarë të partisë Likud të Benjamin Netanyahut i dërguan një letër kryeministrit izraelit duke shprehur shqetësimin për një marrëveshje të mundshme dhe duke përsëritur tri “vija të kuqe” që nuk duheshin kaluar. Anëtarët e Knesset-it argumentuan se Izraeli nuk duhet të mbështetet tek të tjerët për sigurinë, të gjithë pengjet duhet të kthehen dhe një kthim masiv në Gazën veriore duhet të parandalohet në çdo kornizë për një marrëveshje.
Netanyahu foli me presidentin amerikan Joe Biden të dielën, thirrja e tyre e parë e shpallur publikisht që nga tetori, për përparimin në negociata.
Netanyahu, i cili u takua me të dërguarin e ardhshëm të Presidentit të zgjedhur Donald Trump në Lindjen e Mesme, Steve Witkoff, të shtunën, po përballet me presion nga administrata aktuale dhe ajo e ardhshme amerikane për të arritur një marrëveshje.
Witkoff dhe koordinatori i Biden për Lindjen e Mesme, Brett McGurk, kanë punuar së bashku ditët e fundit me ndërmjetës në përpjekje për të zgjidhur disa nga pikat e fundit të pengesave të mbetura për të arritur në marrëveshjen e armëpushimit, thanë burimet për CNN. Dy të dërguarit e SHBA-së kanë pasur gjithashtu telefonata të përbashkëta me Netanyahun.
Ndërkohë, këshilltari i sigurimit kombëtar të Bidenit, Jake Sullivan, ka qenë në konsultim të ngushtë me zyrtarë të lartë izraelitë, përfshirë David Barnea dhe kryeministrin e Katarit, të hënën, sipas burimeve.
Një burim me njohuri për bisedimet e armëpushimit i tha CNN të hënën se Trump është nxitësi që Izraeli të arrijë një marrëveshje me Hamasin. Burimi tha se Netanyahu “dëshiron të qëndrojë pranë Trump”.
Ata thanë se edhe nëse nuk ka marrëveshje deri më 20 janar, kur Trump do të betohet si president, atëherë “ne duhet të arrijmë në një kornizë” deri në atë datë.
Të hënën, Këshilltari i Sigurisë Kombëtare i SHBA-së, Jake Sullivan, mbajti një ton optimist, duke thënë se të dy palët po afroheshin më shumë drejt një marrëveshjeje të mundshme dhe se ajo mund “të përfundojë këtë javë”.
“Unë nuk jam duke bërë një premtim apo një parashikim, por është aty për t’u marrë dhe ne do të punojmë për ta realizuar atë”, u tha ai gazetarëve në Shtëpinë e Bardhë të hënën.
Finer tha të hënën se disa dallime të mbetura që ishin të pranishme në javët e fundit “janë zgjidhur ose ngushtuar”.
