Më 1 korrik, Irlanda do të marrë kryesimin e presidencës gjashtëmujore me rotacion të Këshillit të Bashkimit Evropian, një periudhë që pritet të jetë vendimtare për procesin e zgjerimit të bllokut. Irlanda shihet si një “ndërmjetëse e ndershme” në këtë proces, duke qenë se nuk ka bllokuar kurrë ndonjë hap të zgjerimit dhe nuk ka mosmarrëveshje dypalëshe me vendet kandidate.
Megjithatë, ndërsa vëmendja e Brukselit do të jetë te rritja e bllokut, Kosova nuk pritet të jetë pjesë e kësaj agjende.
Kosova dhe vendet në “vendnumëro”
Kosova përballet me bllokadën e vjetër sa i përket integrimit evropian. Edhe pse aplikimi për anëtarësim u dorëzua në fund të vitit 2022, kërkesa ende nuk i është përcjellë Komisionit Evropian për vlerësim, për shkak se pesë shtetet anëtare që nuk e njohin pavarësinë (Qiproja, Greqia, Rumania, Sllovakia dhe Spanja) nuk janë pajtuar për të avancuar procesin.
Përveç Kosovës, edhe tre vende të tjera pritet të mbeten në vendnumëro gjatë kësaj periudhe:
-
Bosnja e Hercegovina: Ende nuk ka emëruar një kryenegociator dhe nuk ka miratuar ligjet kyç për gjyqësorin.
-
Maqedonia e Veriut: Mbetet e bllokuar për shkak të mosmiratimit të ndryshimeve kushtetuese që lidhen me statusin e bullgarëve.
-
Gjeorgjia: Qeveria në Tbilisi ka pezulluar praktikisht përpjekjet për anëtarësim deri në vitin 2028.
Vendet me përparim: Mali i Zi dhe Shqipëria
Mali i Zi është vendi që pritet të mbajë vëmendjen kryesore, me synimin për të mbyllur 17 kapitujt e mbetur dhe për t’u bërë anëtari i 28-të i BE-së deri në vitin 2028. Nga ana tjetër, Shqipëria, pasi ka përmbushur kriteret e ndërmjetme për sundimin e ligjit në fund të majit, pritet të mbyllë së shpejti tre kapituj të parë: shkencën dhe kërkimin, arsimin dhe kulturën, si dhe marrëdhëniet e jashtme.
Ndërkohë, Serbia po përpiqet të rifillojë përparimin dhe mund të hapë një grup të ri kapitujsh gjatë korrikut, ndonëse shtetet anëtare mbeten të ndara për shkak të qëndrimit të Beogradit ndaj Rusisë dhe sundimit të ligjit. Në një zhvillim interesant, edhe Islanda mund të rifillojë negociatat nëse voton pro në referendumin e planifikuar për fundin e gushtit.
