RUSIA PO NDRYSHON MËNYRËN SI LUFTON — ÇFARË PO PËRGATIT MOSKA PAS MËSIMEVE NGA UKRAINA?
MOSKË — Pas gati pesë vitesh luftë në Ukrainë, Rusia po transformon mënyrën se si mendon dhe zhvillon luftën moderne. Dronët, inteligjenca në kohë reale, goditjet me precizion dhe lufta e konsumimit po marrin një rol shumë më të madh sesa në planet me të cilat Moska hyri në Ukrainë në vitin 2022.
Një analizë e NATO Defense College vlerëson se mendimi ushtarak rus po kalon nga theksi tradicional te manovra e shpejtë drejt një vlerësimi shumë më të madh të luftës pozicionale dhe konsumimit të kundërshtarit. Arsyeja është fusha moderne e betejës, e mbushur me dronë dhe sensorë, ku grumbullimi i forcave të mëdha mund të zbulohet dhe goditet pothuajse menjëherë. ndc.nato.int
Nga “fuqia e zjarrit” te “precizioni në masë”
RUSI e përshkruan një nga ndryshimet kryesore si kalim nga “massed firepower” te “mass precision strike”.
Në praktikë, kjo do të thotë që Rusia po përpiqet të kombinojë numrin shumë të madh të dronëve dhe raketave me aftësi më të mira të zbulimit të objektivave dhe koordinimit të goditjeve.
Mësimi kryesor nga Ukraina është se nuk mjafton të kesh shumë artileri. Duhet të dish ku ndodhet objektivi, ta identifikosh shpejt dhe ta godasësh para se të zhvendoset.
Dronët po ndryshojnë gjithçka
Dronët nuk konsiderohen më thjesht armë ndihmëse.
Sipas NATO Defense College, zhvillimi i shpejtë i sistemeve pa pilot dhe sensorëve po krijon atë që strategët rusë e quajnë një “fushë beteje transparente”, një hapësirë ku kundërshtari mund të shihet pothuajse vazhdimisht.
Kjo e vështirëson shumë manovrën tradicionale të tankeve dhe formacioneve të mëdha tokësore. Rusia po kërkon mënyra për ta thyer këtë ngërç përmes inteligjencës artificiale, dronëve, rrjeteve të komunikimit dhe goditjeve të koordinuara në thellësi. ndc.nato.int
Objektivi nuk është vetëm fronti
Një tjetër ndryshim është se goditja e kundërshtarit nuk kufizohet më te vijat e para.
IISS vëren se Rusia ka shtuar ndjeshëm fokusin në atë që quhet zona e “middle strike”, afërsisht 50–200 kilometra pas vijës së frontit: logjistika, depot e municioneve, komandat, mbrojtja ajrore dhe rrugët e furnizimit. IISS
Ndërkohë, gjatë vitit 2026, sulmet ruse janë zgjeruar edhe ndaj energjisë, transportit dhe infrastrukturës së Ukrainës. Zelensky e ka përshkruar këtë si një “doktrinë të re” ruse që synon të krijojë presion ndaj qyteteve dhe popullsisë përmes goditjeve të vazhdueshme.
Lufta e së ardhmes sipas Moskës
Analiza tjetër e NATO Defense College është edhe më domethënëse. Ajo argumenton se Rusia nuk e koncepton një luftë të ardhshme me NATO-n thjesht si një konflikt lokal në Poloni apo Balltik. Mendimi strategjik rus përgatitet për një konfrontim shumë më të gjerë, ku raketat me rreze të gjatë, hapësira, deti, lufta elektronike, ekonomia dhe armët bërthamore do të ishin pjesë e së njëjtës përballje. ndc.nato.int
Në këtë koncept, Rusia po rindërton formacione të mëdha tokësore, po modernizon triadën bërthamore dhe po përpiqet ta integrojë ekonominë gjithnjë e më fort me nevojat e një lufte afatgjatë. ndc.nato.int
Por Rusia nuk ka zgjidhur problemin kryesor
Pavarësisht këtyre ndryshimeve, një problem vazhdon: si të rikthehet manovra e shpejtë në një fushë beteje ku pothuajse gjithçka shihet nga dronët?
RUSI thotë se Moska ende nuk ka zhvilluar një zgjidhje koherente për këtë problem. Rusia po përpiqet ta zgjidhë përmes goditjeve të shumta precize që shtypin mbrojtjen e kundërshtarit përpara se trupat tokësore të lëvizin. Kjo është arsyeja pse lufta në Ukrainë mund të shihet edhe si një laborator gjigant ushtarak: Rusia po teston, korrigjon dhe institucionalizon mësimet që mund t’i përdorë në konfliktet e ardhshme.
Çfarë do të thotë kjo për NATO-n?
Rreziku për NATO-n nuk është domosdoshmërisht se Rusia do të kopjojë në një luftë të ardhshme atë që ka bërë në Ukrainë.
Rreziku është se Aleanca mund të përballet me një ushtri ruse shumë më të adaptuar ndaj dronëve, sensorëve dhe goditjeve në thellësi sesa ajo e shkurtit 2022.
NATO vetë thotë se ka forcuar ndjeshëm krahun lindor dhe se po përballet me një mjedis sigurie të transformuar nga lufta, sabotazhet, sulmet kibernetike dhe shkeljet e hapësirës ajrore të lidhura me Rusinë. NATO
Pra, historia nuk është vetëm se “Rusia po ndryshon strategjinë”.
Historia më e madhe është se Moska po përpiqet të ndërtojë një model lufte për epokën pas Ukrainës — dhe NATO po përgatitet pikërisht për ushtrinë që mund të dalë prej saj.
